çevre danışmanlık ankara R.Gazete
No. 27092(Mük.)
R.G.
Tarihi: 26.12.2008
Çevre
ve Orman Bakanlığından:
TEHLİKELİ MADDELERİN VE
MÜSTAHZARLARIN SINIFLANDIRILMASI,
AMBALAJLANMASI VE
ETİKETLENMESİ HAKKINDA YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak
ve Tanımlar
Amaç
MADDE
1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; piyasaya arz edilen tehlikeli maddelerin
ve müstahzarların insan sağlığı ve çevre üzerinde yaratabilecekleri
olumsuz etkilere karşı etkin kontrolünü ve verimli gözetimini sağlamak
üzere sınıflandırılmasına, etiketlenmesine ve ambalajlanmasına ilişkin
idari ve teknik usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE
2 – (1) Bu Yönetmelik;
a)
İnsan sağlığı ve çevre için tehlike oluşturabilecek piyasaya arz edilen
maddelerin ve müstahzarların sınıflandırılması, ambalajlanması ve
etiketlenmesini,
b)
Bu Yönetmelik ile haklarında özel koşul oluşturulan müstahzarlara
ilişkin, 20 nci, 22 nci ve 23 üncü maddede belirtilen ve Ek-7'de
ayrıntılı olarak tanımlanan ve 27 nci, 28 inci, 29 uncu, 30 uncu ve 31
inci maddelerde belirtilen ve Ek-10'da ayrıntılı olarak tanımlanan özel
hükümleri,
c)
Bitki koruma ürünlerine ilişkin diğer düzenlemelerdeki hükümler saklı
kalmak üzere, bu Yönetmeliğin müstahzarların sınıflandırılması,
ambalajlanması ve etiketlenmesi ile ilgili hükümleri, bitki koruma
ürünlerinin sınıflandırılmasını, ambalajlanması ve etiketlenmesini,
kapsar.
(2)
Bu Yönetmelik;
a)
Aşağıda yer alan ve son kullanıcıya nihai ürün olarak ulaşan maddeleri
ve müstahzarları kapsamaz:
1)
İnsan sağlığı veya veterinerlikle ilgili amaçlar için kullanılan tıbbi
ürünler,
2)
Kozmetik ürünler,
3)
Atık niteliğindeki madde karışımları,
4)
Gıda maddeleri,
5)
Hayvan yemleri,
6)
Radyoaktif maddeler ve radyoaktif madde içeren müstahzarlar,
7)
Haklarında, yürürlükteki diğer düzenlemelerde bu Yönetmelikle aynı
seviyede bilgi sağlayıcı ve koruyucu hükümler bulunan, invasiv veya
insan vücudu ile doğrudan fiziksel temasla kullanılan tıbbi cihazlar,
8)
Haklarında yürürlükteki diğer düzenlemelerde ilgili hükümler bulunan,
patlama ya da piroteknik etki yoluyla fiili etki yaratmak üzere
piyasaya arz edilen harp levazımatı ve askeri amaçla kullanılan
patlayıcılar.
b)
Patlama ya da piroteknik etki yoluyla fiili etki yaratmak üzere
piyasaya arz edilen sivil amaçlı patlayıcıların ambalajlanmasını ve
etiketlenmesini kapsamaz.
c)
Aşağıda yer alan hususları kapsamaz:
1)
Tehlikeli maddeler ve müstahzarların demiryolu, karayolu, deniz yolu,
içsu yolu veya havayoluyla taşınması,
2)
Her hangi bir işleme veya sürece girmemesi koşuluyla transit geçişteki
gümrük denetimine tabi maddeler ve müstahzarlar.
Dayanak
MADDE
3 – (1) Bu Yönetmelik;
a)
9/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre Kanunu, 1/5/2003 tarihli ve 4856
sayılı Çevre ve Orman Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun,
13/12/1983 tarihli ve 181 sayılı Sağlık Bakanlığının Teşkilat ve
Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname, 24/4/1930 tarihli ve 1593
sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu, 9/1/1985 tarihli ve 3146 sayılı
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında
Kanun, 7/8/1991 tarihli ve 441 sayılı Tarım ve Köyişleri Bakanlığının
Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname, 15/5/1957
tarihli ve 6968 sayılı Zirai Mücadele ve Karantina Kanunu, 14/8/1987
tarihli ve 87/12028 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile yürürlüğe giren
Tekel Dışı Bırakılan Patlayıcı Maddelerle Av Malzemesi ve Benzerlerinin
Üretimi, İthali, Taşınması, Saklanması, Depolanması, Satışı,
Kullanılması, Yok Edilmesi, Denetlenmesi Usul ve Esaslarına İlişkin
Tüzüğe dayanılarak,
b)
2006/121/EC sayılı Direktif ile değişik 67/548/EEC sayılı Konsey
Direktifi ile 1907/2006/EC sayılı Tüzük ile değişik 1999/45/EC sayılı
Avrupa Parlamentosu ve Avrupa Konseyi Direktifi hükümlerine paralel
olarak
hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE
4 – (1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında;
a)
Dağıtıcı: Tehlikeli madde ve/veya müstahzarın üretici veya ithalatçıdan
kullanıcıya ulaşmasını teminen ara alım - satım işlemlerini yürüten
gerçek veya tüzel kişileri,
b)
EC Numarası: Maddenin yapısal özelliğine göre Avrupa Komisyonunca
verilmiş olan numarayı,
c)
EINECS: 18 Eylül 1981 tarihi itibariyle Avrupa Topluluğu pazarında yer
alan bütün maddelerin tanımlayıcı listesi, Mevcut Ticari Kimyasal
Maddeler Avrupa Envanterini,
ç)
ELINCS: 18 Eylül 1981'den sonra Avrupa Topluluğu Piyasasına arz edilen
ve Avrupa Komisyonuna bildirimi yapılması suretiyle bir ELINCS numarası
tahsis edilen bütün yeni maddeleri, Avrupa Bildirimi Yapılmış Kimyasal
Maddeler Listesini,
d)
Elleçleme: Maddenin veya müstahzarın asli niteliklerini değiştirmeden
istiflenmesi, yerinin değiştirilmesi, büyük kaplardan küçük kaplara
aktarılması, kapların yenilenmesi veya tamiri, havalandırılması,
kalburlanması, karıştırılması ve benzeri işlemleri,
e)
Güvenlik Bilgi Formu: Tehlikeli maddelerin ve müstahzarların;
özelliklerine ilişkin ayrıntılı bilgileri, bulunduğu işyerlerinde madde
ve müstahzarın tehlikeli özelliklerine göre alınacak güvenlik
önlemlerini ve çevre ve insan sağlığının, tehlikeli maddelerin ve
müstahzarların olumsuz etkilerinden korunmasına yönelik gerekli
bilgileri içeren belgeyi,
f)
Güvenlik: Tehlikeli maddelerin ve müstahzarların kontrol altına
alınamayan risklerinden uzak olmayı,
g)
İhracatçı: Tehlikeli madde ve/veya müstahzarın ihracatını
gerçekleştiren gerçek veya tüzel kişileri,
ğ)
İthalatçı: Kendi ihtiyacını karşılamak veya piyasaya arz etmek üzere
tehlikeli madde ve/veya müstahzarın ithalatını gerçekleştiren gerçek
veya tüzel kişileri,
h)
Madde: Doğal halde bulunan veya bir üretim sonucu elde edilen,
içindeki, kararlılığını sağlamak üzere kullanılan katkı maddeleri ile
üretim işleminden kaynaklanan safsızlıklar dahil, fakat yine içindeki,
kararlılığını ve yapısını etkilemeden uzaklaştırılabilen çözücüler
hariç, kimyasal elementleri ve bunların bileşiklerini,
ı)
Mesafeli sözleşmeler: Yazılı, görsel, telefon ve elektronik ortamda
veya diğer iletişim araçları kullanılarak ve tüketicilerle karşı
karşıya gelinmeksizin yapılan ve malın veya hizmetin tüketiciye anında
veya sonradan teslimi veya ifası kararlaştırılan sözleşmeleri,
i)
Müstahzar: En az iki veya daha çok maddeden oluşan karışım veya
çözeltileri,
j)
Piyasaya arz: Tehlikeli madde veya müstahzarların üretimi sonrası veya
ithalatında gümrük idarelerince ilgilisine teslimi sonrası kullanımı
veya satışı amacıyla bedelli veya bedelsiz olarak piyasada yer alması
için yapılan ilk faaliyeti,
k)
Risk: Tehlikeli maddelerin ve müstahzarların kullanım şartlarında
ve/veya tehlikeli maddelere ve müstahzarlara maruz kalınması durumunda,
maddelerin ve müstahzarların çevre ve insan sağlığına zarar verme
olasılığını ve zararın ciddiyet derecesini,
l)
Tehlikeli maddeler ve müstahzarlar: Patlayıcı, oksitleyici, çok kolay
alevlenir, kolay alevlenir, alevlenir, çok toksik, toksik, zararlı,
aşındırıcı, tahriş edici, hassaslaştırıcı, kanserojen, mutajen, üreme
sistemine toksik ve çevre için tehlikeli özelliklerden en az birine
sahip maddeler ve müstahzarları,
m)
Tehlike özelliklerinin saptanması: Bir maddenin yapısal özelliklerinden
kaynaklanan kapasitesi ile oluşturabileceği olumsuz etkilerin
belirlenmesini,
n)
Üretici: Kimyasal element ve/veya bileşiklerini veya bunların karışım
ve/veya çözeltilerini kullanarak, herhangi bir yöntemle, herhangi bir
formda tehlikeli madde ve müstahzar hazırlayan ve/veya hazırlatan,
bunlara ticari adını veya markasını veren gerçek veya tüzel kişileri
ifade
eder.
Tehlikeli
maddeler ve müstahzarlar
MADDE
5 – (1) Aşağıda yer alan maddeler ve müstahzarlar insan sağlığı ve
çevre için tehlikeli olarak kabul edilir:
a)
Patlayıcı maddeler ve müstahzarlar: Atmosferik oksijen olmadan da
ekzotermik tepkimeye girebilen ve böylece hızla gaz çıkışına sebep olan
ve belirli test koşullarında patlayan, çabuk parlayan veya kısmen
kapatıldığında ısınarak kendiliğinden patlayan katı, sıvı, macunumsu
veya jelatinimsi haldeki maddeler ve müstahzarlar,
b)
Oksitleyici maddeler ve müstahzarlar: Diğer maddelerle özellikle de
yanıcı maddelerle temasında önemli ölçüde ekzotermik tepkimeye neden
olan maddeler ve müstahzarlar,
c)
Çok kolay alevlenir maddeler ve müstahzarlar: Çok düşük parlama noktası
ve düşük kaynama noktasına sahip sıvı haldeki maddeler ve müstahzarlar
ile oda sıcaklığı ve basıncı altında hava ile temasında alevlenebilen,
gaz haldeki maddeler ve müstahzarlar,
ç)
Kolay alevlenir maddeler ve müstahzarlar:
1)
Herhangi bir enerji uygulaması olmadan, ortam sıcaklığında, hava ile
temasında ısınabilen ve sonuç olarak alevlenebilen maddeler ve
müstahzarlar,
2)
Ateş kaynağı ile kısa süreli temasta hemen yanabilen ve ateş kaynağının
uzaklaştırılmasından sonra da yanmaya devam eden veya yanıp kül olan
katı haldeki maddeler ve müstahzarlar,
3)
Çok düşük parlama noktasına sahip olan sıvı haldeki maddeler ve
müstahzarlar,
4)
Su veya nemli hava ile temasında, tehlikeli miktarlarda, çok kolay
alevlenir gaz yayan maddeler ve müstahzarlar.
d)
Alevlenir maddeler ve müstahzarlar: Düşük parlama noktasına sahip sıvı
haldeki maddeler ve müstahzarlar,
e)
Çok toksik maddeler ve müstahzarlar: Çok az miktarlarda solunduğunda,
ağız yoluyla alındığında veya deri yoluyla emildiğinde ölüme veya insan
sağlığında akut veya kronik hasarlara neden olan maddeler ve
müstahzarlar,
f)
Toksik maddeler ve müstahzarlar: Az miktarlarda solunduğunda, ağız
yoluyla alındığında veya deri yoluyla emildiğinde ölüme veya insan
sağlığı üzerinde akut veya kronik hasarlara neden olan maddeler ve
müstahzarlar,
g)
Zararlı maddeler ve müstahzarlar: Solunduğunda, ağız yoluyla
alındığında veya deri yoluyla emildiğinde ölüme veya insan sağlığında
akut veya kronik hasarlara neden olan maddeler ve müstahzarlar,
ğ)
Aşındırıcı maddeler ve müstahzarlar: Canlı doku ile temasında, dokunun
tahribatına neden olabilen maddeler ve müstahzarlar,
h)
Tahriş edici maddeler ve müstahzarlar: Cilt veya mukoza ile ani, uzun
süreli veya tekrarlanan temasında iltihaplanmaya yol açabilen maddeler
ve müstahzarlar,
ı)
Hassaslaştırıcı maddeler ve müstahzarlar: Solunduğunda, cilde nüfuz
ettiğinde aşırı derecede hassasiyet meydana getirebilen ve daha sonra
maruz kalınması durumunda karakteristik ters etkilerin ortaya çıkmasına
neden olan maddeler ve müstahzarlar,
i)
Kanserojen maddeler ve müstahzarlar: Solunduğunda, ağız yoluyla
alındığında veya deriye nüfuz ettiğinde kanser oluşumuna neden olan
veya kanser vakalarını artıran maddeler ve müstahzarlar,
j)
Mutajen maddeler ve müstahzarlar: Solunduğunda, ağız yoluyla
alındığında veya deriye nüfuz ettiğinde kalıtımsal genetik bozukluklara
yol açabilen veya bu vakaları artıran maddeler ve müstahzarlar,
k)
Üreme sistemine toksik etkisi olan maddeler ve müstahzarlar:
Solunduğunda, ağız yoluyla alındığında, deriye nüfuz ettiğinde erkek ve
dişilerin üreme fonksiyon ve kapasitelerini azaltan ve/veya doğacak
çocukta kalıtımsal olmayan olumsuz etkiler meydana getiren veya olumsuz
vakaları artıran maddeler ve müstahzarlar,
l)
Çevre için tehlikeli maddeler ve müstahzarlar: Çevre ortamına
girdiklerinde çevrenin bir veya birkaç unsuru için kısa veya uzun
süreli tehlikeler gösteren maddeler ve müstahzarlar.
İKİNCİ BÖLÜM
Genel Hükümler
Genel
ilkeler
MADDE
6 – (1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında aşağıdaki ilkeler esastır:
a)
Tehlikeli maddeler ve müstahzarların, insan sağlığı ve çevre üzerinde
sebep olabileceği risklerin en aza indirilerek, insan sağlığı ve çevre
açısından yeterli seviyede koruma sağlanması esastır.
b)
Bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak sınıflandırılmış, ambalajlanmış
ve etiketlenmiş olan tehlikeli maddelerin ve müstahzarların piyasaya
arzı, sınıflandırma, ambalajlama ve etiketleme nedenleriyle
yasaklanamaz, sınırlanamaz, engellenemez.
İlgili
kuruluş
MADDE
7 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasında ilgili kuruluşlar
şunlardır;
a)
Biyosidal ürünler ve deterjanlar için Sağlık Bakanlığı,
b)
Bu Yönetmeliğin müstahzarların sınıflandırılması, ambalajlanması,
etiketlenmesi ile ilgili hükümleri esas alınmak üzere, bitki koruma
ürünleri ile ilgili düzenlemeler için Tarım ve Köyişleri Bakanlığı,
c)
Sivil amaçlı patlayıcılar için İçişleri Bakanlığı,
ç)
Bu fıkranın (a), (b) ve (c) bentlerinde sayılanlar haricindeki her
türlü tehlikeli madde ve müstahzarlar ile bu Yönetmelik hükümleri
çerçevesinde gerçekleştirilecek çalışmaların koordinasyonu için Çevre
ve Orman Bakanlığı.
Kimyasallar
Danışma Komisyonunun oluşumu
MADDE
8 – (1) Bu Yönetmelik kapsamında ulusal politikaların uyumlaştırılması
ve ilgili kurum ve kuruluşlar arasında bilgi alışverişinin sağlanması
amacıyla Çevre ve Orman Bakanlığının koordinasyonunda 9 uncu maddede
belirlenen görevleri yürütmek üzere Kimyasallar Danışma Komisyonu
oluşturulur.
(2)
Komisyon, Çevre ve Orman Bakanlığı başkanlığında, ilgili kuruluşların
teklifi ve Çevre ve Orman Bakanlığının daveti üzerine toplanır.
(3)
Komisyon, aşağıda yer alan kamu ve özel sektör kurum ve kuruluşlarının
yetkili temsilcilerinden oluşur:
a)
Çevre ve Orman Bakanlığından 3 temsilci,
b)
Sağlık Bakanlığından 2 temsilci,
c)
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığından 1 temsilci,
ç)
Tarım ve Köyişleri Bakanlığından 2 temsilci,
d)
İçişleri Bakanlığından 1 temsilci,
e)
Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığından 1 temsilci,
f)
Başbakanlık Gümrük Müsteşarlığından 1 temsilci,
g)
Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğinden 1 temsilci,
ğ)
Türkiye Kimya Sanayicileri Derneğinden 1 temsilci,
h)
Konuya özgü olarak davet edilecek diğer katılımcılar.
(4)
Bu komisyonda görevlendirilmiş kişilerin yurt içi ve yurtdışı
yollukları, telif, tercüme ve hizmet ücretleri ile iaşe ve ibate
giderleri, Çevre ve Orman Bakanlığı Döner Sermaye İşletmesi İlgili
Harcama Kaleminden karşılanır.
Kimyasallar
Danışma Komisyonunun görevleri
MADDE
9 – (1) Kimyasallar Danışma Komisyonunun temel görev ve sorumlulukları
aşağıdadır:
a)
Bakanlıklar, ilgili kurum ve kuruluşlar arasında bilgi alış verişini
sağlar.
b)
Yönetmeliğin uygulanmasını izler, değerlendirir ve önerilerde bulunur.
c)
Yönetmeliğin uygulamasının işlerliğini artırmak ve diğer kurumlarla
koordinasyon ve işbirliğini artırmak için tavsiyeler geliştirir.
ç)
Bu Yönetmelik kapsamında, ulusal ölçekte ve uluslararası ilişkilerde
Türkiye'nin politikaları ve stratejisi hakkında görüş bildirir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Görevler ve
Yükümlülükler
Üreticilerin
ve ithalatçıların yükümlülükleri
MADDE
10 – (1) Üreticilerin ve ithalatçıların görev ve sorumlulukları
aşağıdadır:
a)
Maddelerin ve müstahzarların bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak
sınıflandırılması için gerekebilecek testleri yapmak veya yaptırmak,
b)
Tehlikeli maddeler ve müstahzarların bu Yönetmelik hükümlerine göre
sınıflandırılması, etiketlenmesi ve ambalajlanmasını sağlamak,
c)
İlgili kuruluşun talebi halinde müstahzarın bileşimi ve diğer
özelliklerine ilişkin bilgileri ilgili kuruluşa vermek,
ç)
İlgili kuruluşun talebi halinde aşağıda yer alan bilgileri ilgili
kuruluşlara temin etmek:
1)
Müstahzarların sınıflandırılması ve etiketlendirilmesi için kullanılan
veriler,
2)
Ek-7'de yer alan Bölüm A'ya uygun olarak alınmış uygunluk belgesi de
dahil olmak üzere, 22 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi ve 23
üncü maddenin birinci fıkrasına göre ambalajlama gerekleri ile ilgili
olan her türlü bilgi,
3)
Tehlikeli Maddeler ve Müstahzarlara İlişkin Güvenlik Bilgi Formlarının
Hazırlanması ve Dağıtılması Hakkında Yönetmeliğin 5 inci maddesine göre
güvenlik bilgi formu için kullanılan veriler.
d)
Ek-2'de yer almasa dahi tehlike özelliği bulunan maddeler için
ithalatçı ve üreticiler 12 nci maddede yer alan geçici etiketleme
hükümlerini uygularlar.
Özel
yükümlülük
MADDE
11 – (1) Bu Yönetmelik kapsamında sağlık üzerine etkileri ve
fiziko-kimyasal özellikleri nedeniyle tehlikeli olarak belirlenen
müstahzarları piyasaya arz eden üretici ve ithalatçılar, müstahzarın
kimyasal bileşimine ve tehlike özelliklerine ilişkin ayrıntılı bilgiyi
Sağlık Bakanlığı Ulusal Zehir Merkezine vermekle yükümlüdürler. Söz
konusu bilgilerin veriliş usul ve formatı Sağlık Bakanlığınca
belirlenir. Sağlık Bakanlığınca bu bilgilerin gizliliği sağlanır ve
koruyucu ve iyileştirici önlemleri düzenleyerek tıbbi ihtiyaçları
karşılamak için özellikle acil durumlarda kullanılır. Sağlık
Bakanlığınca alınan bilgiler söz konusu amacın dışında başka bir amaçla
kullanılamaz.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Tehlikeli Maddelerin ve
Müstahzarların Sınıflandırılması
Araştırma
ve öğrenme
MADDE
12 – (1) EINECS listesine dahil olmakla birlikte, Ek-2'de yer almayan
tehlikeli maddelerin üreticileri ve ithalatçıları, söz konusu
maddelerin özelliklerine dair mevcut erişilebilir ve ilgili verilerden
haberdar olmak üzere gereken tüm araştırmaları yapmakla yükümlüdürler.
Bu bilgilere dayanarak, bu maddeler, 20 nci, 21 inci, 24 üncü, 25 inci,
26 ncı, 32 nci ve 33 üncü maddelerde yer alan hükümlere ve Ek-1'deki
kriterlere uygun olarak ambalajlanır ve "geçici" ibaresi etikette
bulunmak kaydıyla geçici olarak etiketlenir.
(2)
Üreticiler ve ithalatçılar, birinci fıkra uyarınca elde edilen
bilgilere dayanarak, tehlikeli maddeleri bu Yönetmelik hükümlerine göre
ambalajlamak ve Ek-1'de belirtildiği biçimde geçici olarak
etiketlemekle yükümlüdürler.
(3)
Birinci fıkrada yer alan hükümler çerçevesindeki uygulamalar Çevre ve
Orman Bakanlığının yazılı onayına tabidir.
Sınıflandırma
kuralları
MADDE
13 – (1) Tehlikeli maddeler, yapılarından kaynaklanan özelliklerine
dayalı olarak, 5 inci maddede belirtilen kategorilere göre
sınıflandırılır. Safsızlıkların konsantrasyonları, 16 ncı maddenin
beşinci fıkrasında belirtilen kriterlere göre sınıflandırmada dikkate
alınır.
(2)
Tehlikeli müstahzarların tehlikelilik derecesine ve özgün yapılarına
göre sınıflandırılmasında, 5 inci maddede belirtilen tehlike
kategorileri esas alınır.
Sınıflandırma
usulleri
MADDE
14 – (1) Tehlikeli maddelerin ve müstahzarların sınıflandırılması ve
etiketlenmesi, Ek-1'de yer alan kriterlere göre yapılır; bazı
müstahzarlar için, 17 nci, 18 inci ve 19 uncu maddelerde, etiketlemeye
ilişkin Altıncı Bölümde ve Ek-8 ile Ek-9'da atıf yapılan alternatif
yöntemler kullanılabilir.
(2)
13 üncü madde ve 14 üncü maddenin birinci fıkrası hükümlerine göre
sınıflandırılan ve etiketlenen tehlikeli maddelerin listesi Ek-2'de yer
almaktadır.
(3)
Ek-2'de yer alan tehlikeli maddelerin bazıları, bu tehlikeli maddeleri
içeren müstahzarların veya başka tehlikeli maddeleri safsızlık olarak
içeren tehlikeli maddelerin, insan sağlığı veya çevre üzerindeki
tehlikelerini değerlendirmek amacıyla konsantrasyon sınır değerlerine
sahiptir.
Test
yapma
MADDE
15 – (1) Maddelerin ve müstahzarların fiziko-kimyasal özellikleri
Ek-3'de yer alan Bölüm A'daki yöntemlere, toksikolojik özellikleri
Ek-3'de yer alan Bölüm B'deki yöntemlere ve ekotoksikolojik özellikleri
Ek-3'de yer alan Bölüm C'deki yöntemlere göre belirlenir.
(2)
EINECS'de yer alan bazı maddeler, bu Yönetmelikte belirtilenden farklı
test yöntemlerinden elde edilen verilere göre sınıflandırılmışsa, bu
test verilerinin yeterliliğine ve Ek-3'e uygun olarak yeni testlerin
yapılmasına gerek olup olmadığına, omurgalı hayvanlar üzerindeki
testlerin azaltılması gerektiği de dikkate alınarak karar verilir.
(3)
Hayvanlar üzerindeki deneylere dayanan yöntemler, sadece gerekli
durumlarda ve bilgilerin güncel durumunun, diğer yöntemler kullanılarak
gereken verilerin elde edilmesine izin vermediği kanıtlandığında
uygulanır.
(4)
Laboratuvar testleri, iyi laboratuvar uygulamaları prensiplerine göre
yapılır.
Müstahzarların
tehlike özelliklerinin saptanması
MADDE
16 – (1) Müstahzarların tehlike özelliklerinin saptanmasında, aşağıdaki
özellikler esas alınır:
a)
Fiziko-kimyasal özellikler,
b)
İnsan sağlığını etkileyen özellikler,
c)
Çevreyi etkileyen özellikler.
(2)
Birinci fıkrada söz konusu olan özellikler, 17 nci, 18 inci ve 19 uncu
madde hükümlerine göre saptanır.
(3)
Laboratuvar testleri, tehlikeli müstahzarların piyasaya arz edildiği
hali kullanılarak yapılır.
(4)
Müstahzarların tehlikeli özellikleri, 17 nci, 18 inci ve 19 uncu madde
hükümlerine göre saptanırken, 5 inci madde kapsamına giren tüm
tehlikeli maddeler dikkate alınır.
(5)
Müstahzarların ihtiva ettiği, çevre ve/veya insan sağlığı üzerindeki
etkilerine dayanarak tehlikeli olarak sınıflandırılmış, dördüncü
fıkrada sözü edilen tehlikeli maddeler, safsızlık ya da katkı maddesi
olarak bulunsalar dahi, Ek-2'de veya Ek-8'de yer alan Bölüm B'de veya
Ek-9'da yer alan Bölüm B'de daha düşük konsantrasyonlar verilmemişse,
aşağıda verilen tabloda yer alan konsantrasyonlara eşit veya daha fazla
oldukları zaman dikkate alınır.
Dikkate
Alınacak Konsantrasyon Sınırları
|--------------------------------|-----------------|-----------------|
| Maddenin tehlikeli kategorisi |
Gaz haldeki |
Diğer |
| |
müstahzarlar % | müstahzarlar % |
| |
hacim/hacim |
ağırlık/ağırlık |
|--------------------------------|-----------------|-----------------|
| Çok
toksik |
>0,02 |
>0,1 |
|--------------------------------|-----------------|-----------------|
|
Toksik |
>0,02 |
>0,1 |
|--------------------------------|-----------------|-----------------|
|
Kanserojen |
>0,02 |
>0,1 |
| Kategori 1 veya
2 | | |
|--------------------------------|-----------------|-----------------|
|
Mutajen |
>0,02 |
>0,1 |
| Kategori 1 veya
2 | | |
|--------------------------------|-----------------|-----------------|
| Üreme sistemine
toksik |
>0,02 |
>0,1 |
| Kategori 1 veya
2 | | |
|--------------------------------|-----------------|-----------------|
|
Zararlı |
>0,2 |
>1 |
|--------------------------------|-----------------|-----------------|
|
Aşındırıcı |
>0,02 |
>1 |
|--------------------------------|-----------------|-----------------|
| Tahriş
edici |
>0,2 |
>1 |
|--------------------------------|-----------------|-----------------|
|
Hassaslaştırıcı |
>0,2 |
>1 |
|--------------------------------|-----------------|-----------------|
|
Kanserojen |
>0,2 |
>1 |
| Kategori
3 | | |
|--------------------------------|-----------------|-----------------|
|
Mutajen |
>0,2 |
>1 |
| Kategori
3 | | |
|--------------------------------|-----------------|-----------------|
|--------------------------------|-----------------|-----------------|
| Maddenin tehlikeli kategorisi |
Gaz haldeki |
Diğer |
| |
müstahzarlar % | müstahzarlar % |
| |
hacim/hacim |
ağırlık/ağırlık |
|--------------------------------|-----------------|-----------------|
| Üreme sistemine
toksik |
>0,2 |
>1 |
| Kategori
3 | | |
|--------------------------------|-----------------|-----------------|
| Çevre için
tehlikeli | |
>0,1 |
| Kategori
N | | |
|--------------------------------|-----------------|-----------------|
| Ozon tabakası için
tehlikeli | >0,1 |
>0,1 |
|--------------------------------|-----------------|-----------------|
| Çevre için
tehlikeli | |
>1 |
|--------------------------------|-----------------|-----------------|
(6)
Ek-10'da yer alan tehlikeli müstahzarlara beşinci fıkrada yer alan
hükümler uygulanmaz.
Müstahzarların
fiziko-kimyasal özelliklerinden kaynaklanan tehlikelerinin
değerlendirilmesi
MADDE
17 – (1) Müstahzarların uygun şekilde sınıflandırılması ve
etiketlenmesi için gerekli fiziko-kimyasal özellikleri, Ek-3'de yer
alan Bölüm A'daki yöntemlerle saptanarak; bu fiziko-kimyasal
özelliklerinden kaynaklanan tehlikeleri, Ek-1'de belirtilen kriterlere
göre değerlendirilir.
(2)
Aşağıdaki durumlarda, patlayıcı, oksitleyici, çok kolay alevlenir,
kolay alevlenir veya alevlenir özelliklerin belirlenmesi gerekli
değildir:
a)
Üreticinin bulabildiği bilgilere göre müstahzarda bulunan maddelerden
hiçbiri bu tip tehlike özelliklerini taşımıyorsa,
b)
İçeriği bilinen bir müstahzarın, içeriğinde bir değişiklik meydana
gelmesi durumunda, maddenin tehlike özelliklerinin yeniden
değerlendirilmesinin, müstahzarın sınıflandırılmasında bir değişikliğe
yol açmayacağına dair bilimsel bir delil varsa,
c)
Piyasaya aerosol biçiminde sunulan müstahzarlar, 30/11/2000 tarihli ve
24226 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Aerosol
Kaplar Yönetmeliğinde yer alan hükümleri yerine getiriyorsa.
(3)
Ek-3'de yer alan Bölüm A'da belirtilen standart yöntemlerin uygun
olmadığı durumlar için aşağıdaki alternatif hesaplama yöntemleri
uygulanır:
a)
Gaz halde olmayan tehlikeli müstahzarlar:
1)
Organik peroksitleri içeren tehlikeli maddelerin oksitleyici
özelliklerinin saptanması yöntemi için, Ek-1, 2.2.2.1 hükümlerine göre.
b)
Gaz haldeki tehlikeli müstahzarlar:
1)
Tehlikeli maddelerin oksitleyici özelliklerinin saptanması yöntemi
için, Ek-1, 9.1.1.2 hükümlerine göre.
2)
Tehlikeli maddelerin alevlenirlik özelliklerinin saptanması yöntemi
için, Ek-1, 9.1.1.1 hükümlerine göre.
Müstahzarların
insan sağlığına olan tehlikelerinin değerlendirilmesi
MADDE
18 – (1) Müstahzarların insan sağlığına olan tehlikeleri, aşağıda yer
alan usullerden biri veya birkaçı kullanılarak değerlendirilir:
a)
Ek-8'de tarif edilen yerleşik bir yöntemle,
b)
Toksikolojik özelliklerin Ek-3'de yer alan Bölüm B'deki yöntemlerle
saptanmasıyla.
(2)
Müstahzarı piyasaya arzdan sorumlu kişi tarafından, maddenin
toksikolojik özelliklerinin birinci fıkranın (a) bendinde belirtilen
yöntemle doğru olarak belirlenemediği bilimsel kanıtlarla veya
hayvanlar üzerindeki mevcut test sonuçlarına dayanarak
gösterilebilirse, birinci fıkranın (b) bendinde verilen yöntemler,
16/5/2004 tarihli ve 25464 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak
yürürlüğe giren Deneysel ve Diğer Bilimsel Amaçlar için Kullanılan
Deney Hayvanlarının Korunması, Deney Hayvanlarının Üretim Yerleri ile
Deney Yapacak Olan Laboratuvarların Kuruluş, Çalışma, Denetleme, Usul
ve Esaslarına Dair Yönetmelik hükümlerine ve 6/7/2006 tarihli ve 26220
sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Hayvan Deneyleri
Etik Kurullarının Çalışma Usul ve Esaslarına Dair Yönetmelik
hükümlerine göre gerekçelendirildikleri veya özel yetki verildiği
takdirde kullanılabilirler.
(3)
Toksikolojik özelliklerin belirlenmesi için yeni veriler elde etmek
amacıyla birinci fıkranın (b) bendindeki yöntemler kullanıldığında,
testler, 25/6/2002 tarihli ve 24796 sayılı İyi Laboratuvar Uygulamaları
Prensipleri ve Test Laboratuvarlarının Belgelendirilmesine Dair
Yönetmelikte belirtilen iyi laboratuvar uygulamaları prensiplerine ve
25/6/2002 tarihli ve 24796 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak
yürürlüğe giren İyi Laboratuvar Uygulamalarının Denetlenmesi ve
Çalışmaların Kontrolüne Dair Yönetmelik ve bilimsel amaçlarla ve diğer
deneysel amaçlarla kullanılan hayvanların korunmasına ilişkin Deneysel
ve Diğer Bilimsel Amaçlar İçin Kullanılan Deney Hayvanlarının
Korunması, Deney Hayvanlarının Üretim Yerleri ile Deney Yapacak Olan
Laboratuvarların Kuruluş, Çalışma, Denetleme, Usul ve Esaslarına Dair
Yönetmelik hükümlerine ve Hayvan Deneyleri Etik Kurullarının Çalışma
Usul ve Esaslarına Dair Yönetmelik hükümlerine uygun olarak yapılır.
(4)
Tehlikeli müstahzarlar sınıflandırılırken aşağıdaki hususlar da dikkate
alınır:
a)
Birinci fıkrada verilen yöntemin uygulanması ile belirlenen, insan
sağlığı üzerindeki toksikolojik etkilerden farklı olması durumunda;
müstahzarın, epidemiyolojik çalışmalarla, Ek-1'deki hükümler
çerçevesinde bilimsel olarak geçerli vaka çalışmalarıyla veya
istatistiksel olarak desteklenen pratik deneyimlerle, Ulusal Zehir
Merkezi gibi bilgi ünitelerinden gelen veya mesleki hastalıklara
ilişkin verilerin değerlendirilmesi yoluyla belirlenen insan sağlığına
etkileri dikkate alınır.
b)
Tehlikeli müstahzarların aktifliği artırma gibi etkilerinden dolayı,
yerleşik değerlendirmede, toksikolojik tehlikeleri olduğundan daha az
belirlenebilir. Bu durumda, müstahzarlar sınıflandırılırken aktifliği
artırma etkileri dikkate alınır.
c)
Tehlikeli müstahzarların antagonist etkilerinden dolayı, yerleşik
değerlendirmede, toksikolojik tehlikeleri olduğundan fazla
belirlenebilir. Bu durumda, müstahzarlar sınıflandırılırken antagonist
etkiler dikkate alınır.
(5)
Dördüncü fıkra hükümlerine göre, birinci fıkranın (a) ve (b)
bentlerinde yer alan yöntemlerden her ikisine dayanarak toksikolojik
özellikleri belirlenmiş bir maddenin sınıflandırılmasında, birinci
fıkranın (b) bendinde yer alan yöntemle elde edilen sonuçlar
kullanılır. Kanserojen, mutajen ya da üreme sistemine toksik etkilerin
söz konusu olduğu durumlarda, yalnızca birinci fıkranın (a) bendinde
yer alan yöntem uygulanır.
(6)
Tehlikeli müstahzarların, birinci fıkranın (b) bendinde yer alan
yöntemle değerlendirilemeyen toksikolojik özellikleri, birinci fıkranın
(a) bendinde yer alan yöntemle değerlendirilir.
(7)
Birinci fıkranın (a) veya (b) bentlerinde belirtilen yöntemler
kullanılarak sınıflandırılmış, bileşimi bilinen tehlikeli müstahzarlar
için aşağıdaki durumlarda, birinci fıkranın (a) veya (b) bentlerinde
yer alan yöntemler kullanılarak insan sağlığı için tehlikeleri yeniden
değerlendirilir:
a)
Üretici tarafından müstahzarı oluşturan tehlikeli maddelerin bir veya
daha fazlasının, ağırlık/ağırlık veya hacim/hacim yüzdeleri olarak
başlangıçtaki konsantrasyon kompozisyonlarında yapılan değişikliğin,
aşağıda yer alan tablodaki izin verilen değişim miktarını aşması
durumunda,
|--------------------------------|--------------------------------|
| Maddenin
başlangıçtaki |
Maddenin
başlangıç |
| konsantrasyon
aralığı |
konsantrasyonu için
izin |
| |
verilen değişim
miktarı |
|--------------------------------|--------------------------------|
| Konsantrasyon <2,5
% |
%±30 |
|--------------------------------|--------------------------------|
| 2,5 % <konsantrasyon <10
% |
%±20 |
|--------------------------------|--------------------------------|
| 10 % <konsantrasyon <25
% |
%±10 |
|--------------------------------|--------------------------------|
| 25 % <konsantrasyon <100
% |
%±5 |
|--------------------------------|--------------------------------|
b)
Üretici tarafından, tehlikeli müstahzarın bileşiminin, müstahzarı
oluşturan maddelerden birinin veya daha fazlasının, 5 inci maddedeki
hükümler kapsamında tehlikeli olan veya olmayan bir madde ile ikamesi
veya bir maddenin ilavesi yoluyla değiştirilmesi durumunda.
(8)
Tehlike özelliklerinin yeniden değerlendirilmesinin, sınıflandırmada
değişikliğe yol açmayacağına dair geçerli bilimsel gerekçeler
olmadıkça, tehlikeli müstahzarın tehlikeli özellikleri, yedinci fıkrada
belirtilen şekilde yeniden değerlendirilir.
(9)
Bitki koruma ürünlerine yedinci fıkra hükümleri uygulanmaz.
Müstahzarların
çevreye olan tehlikelerinin değerlendirilmesi
MADDE
19 – (1) Müstahzarların çevreye olan tehlikeleri, aşağıda yer alan
usullerden biri veya birkaçı kullanılarak değerlendirilir:
a)
Ek-9'da tarif edilen yerleşik hesaplama yöntemiyle,
b)
Çevre açısından tehlikeli özelliklerinin, Ek-3'de yer alan Bölüm C'deki
yöntemlere göre saptanmasıyla. Test yöntemlerinin uygulanma koşulları,
Ek-9'da yer alan Bölüm C'de yer alır.
(2)
Ekotoksikolojik özelliklerin belirlenmesi için yeni veriler elde
edilmesi amacıyla birinci fıkranın (b) bendindeki yöntemler
kullanıldığında, testler, İyi Laboratuvar Uygulamaları Prensipleri ve
Test Laboratuvarlarının Belgelendirilmesine Dair Yönetmelikte
belirtilen iyi laboratuvar uygulamaları prensiplerine ve İyi
Laboratuvar Uygulamalarının Denetlenmesi ve Çalışmaların Kontrolüne
Dair Yönetmelik ve bilimsel amaçlarla ve diğer deneysel amaçlarla
kullanılan hayvanların korunmasına ilişkin Deneysel ve Diğer Bilimsel
Amaçlar için Kullanılan Deney Hayvanlarının Korunması, Deney
Hayvanlarının Üretim Yerleri ile Deney Yapacak Olan Laboratuvarların
Kuruluş, Çalışma, Denetleme, Usul ve Esaslarına Dair Yönetmelik
hükümlerine ve Hayvan Deneyleri Etik Kurullarının Çalışma Usul ve
Esaslarına Dair Yönetmelik hükümlerine uygun olarak yapılır.
(3)
Çevreye olan tehlike özellikleri, birinci fıkrada yer alan usullerle
değerlendirildiğinde, tehlikeli müstahzarların sınıflandırılması,
birinci fıkranın (b) bendinde yer alan yöntemlerin sonuçlarına göre
yapılır.
(4)
Birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen yöntem kullanılarak
sınıflandırılmış, bileşimi bilinen tehlikeli müstahzarlar için
aşağıdaki durumlarda, birinci fıkranın (a) veya (b) bentlerinde yer
alan yöntemler kullanılarak çevreye olan tehlikeleri yeniden
değerlendirilir:
a)
Üretici tarafından müstahzarı oluşturan tehlikeli maddelerin bir veya
daha fazlasının, ağırlık/ağırlık veya hacim/hacim yüzdeleri olarak
başlangıçtaki konsantrasyon kompozisyonlarında yapılan değişikliğin,
aşağıda yer alan tablodaki izin verilen değişim miktarını aşması
durumunda,
|--------------------------------|--------------------------------|
| Maddenin
başlangıçtaki |
Maddenin
başlangıç |
| konsantrasyon
aralığı |
konsantrasyonu için
izin |
| |
verilen değişim
miktarı |
|--------------------------------|--------------------------------|
| Konsantrasyon <%2,5
|
%±30 |
|--------------------------------|--------------------------------|
| %2,5 <konsantrasyon <%
10 |
%±20 |
|--------------------------------|--------------------------------|
| %10 <konsantrasyon <%25
|
%±10 |
|--------------------------------|--------------------------------|
| %25 <konsantrasyon <%100
|
%±5 |
|--------------------------------|--------------------------------|
b)
Üretici tarafından, tehlikeli müstahzarın bileşiminin, müstahzarı
oluşturan maddelerden birinin veya daha fazlasının, 5 inci maddedeki
hükümler kapsamında tehlikeli olan veya olmayan bir madde ile ikamesi
veya bir maddenin ilavesi yoluyla değiştirilmesi durumunda.
(5)
Tehlike özelliklerinin yeniden değerlendirilmesinin, sınıflandırmada
değişikliğe yol açmayacağına dair geçerli bilimsel gerekçeler
olmadıkça, tehlikeli müstahzarın tehlike özellikleri, dördüncü fıkrada
belirtilen şekilde yeniden değerlendirilir.
(6)
Bitki koruma ürünlerine dördüncü fıkradaki hükümler uygulanmaz.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Tehlikeli Maddelerin ve
Müstahzarların Ambalajlanması
Ambalajlama
şartları
MADDE
20 – (1) Tehlikeli maddeler ve müstahzarlar, ambalajları 21 inci, 22
nci ve 23 üncü madde hükümlerini sağlamadıkça piyasaya arz edilemezler.
Tehlikeli
maddelerin ambalajlanması
MADDE
21 – (1) Tehlikeli maddeler, ambalajlarına ilişkin aşağıdaki koşulları
sağlamadıkça piyasaya arz edilemezler:
a)
Ambalaj; elleçleme sırasında içeriği dışarıya çıkmayacak şekilde
tasarlanır ve imal edilir; bu koşul özel güvenlik aksamının öngörüldüğü
durumlarda uygulanmaz.
b)
Ambalajı ve kapatma aksamını oluşturan malzemeler, ambalajın
içeriğinden olumsuz yönde etkilenecek ya da içeriğiyle tehlikeli
bileşikler oluşturmaya izin verecek şekilde olamaz.
c)
Ambalaj ve kapatma aksamı, elleçlemenin normal şiddetini ve yükünü
güvenlikle karşılayacak ve çözülmeyecek şekilde sağlam ve dayanıklı
olur.
ç)
Değiştirilebilir kapatma aksamıyla donatılmış konteynerler, ambalaj
içeriği dışına çıkmadan yeniden kapatılabilecek şekilde tasarımlanır.
d)
Halka sunulan veya satılan ve 5 inci maddede tanımlandığı gibi "çok
toksik", "toksik" veya "aşındırıcı" olarak etiketlenmiş maddeleri
içeren kaplar; kapasitelerine bakılmaksızın Ek-7'de yer alan Bölüm A'da
ve Bölüm B'de tarif edilen, çocukların açmasına dayanaklı kapatma
aksamı ile kapatılır ve dokunsal tehlike işareti taşır.
e)
Halka sunulan veya satılan ve 5 inci maddede tanımlandığı gibi
"zararlı", "çok kolay alevlenir" veya "kolay alevlenir" olarak
etiketlenmiş maddeleri içeren kaplar; kapasitelerine bakılmaksızın
Ek-7'de yer alan Kısım-I'de tarif edilen kriterlere uygun dokunsal
tehlike işareti taşır.
f)
Ambalajın kapatma aksamı önceden açıldığını belli edecek şekilde
yapılır.
Tehlikeli
müstahzarların ambalajlanması
MADDE
22 – (1) Tehlikeli müstahzarlar, ambalajlarına ilişkin aşağıdaki
koşulları sağlamadıkça piyasaya arz edilemezler:
a) 2
nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde ve Ek-7'de yer alan
Kısım-II'deki tehlikeli müstahzarlar için, ambalajın bütünlüğünün
korunması, içerisinde yer alan maddeyi dışarıya bırakmasının önlenmesi
ve kapatma aksamları açısından, 21 inci maddenin (a), (b), (c) ve (ç)
bentlerinde yer alan hükümler uygulanır.
b) Halka
sunulan veya satılan ve 2 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde
ve Ek-7'de yer alan Kısım II'deki tehlikeli müstahzarları içeren kaplar:
1)
Şekil ve/veya grafik dekorasyon özellikleri itibariyle çocukların
ilgisini çekecek veya tüketiciyi yanıltacak şekilde,
2)
Medikal ürünlerde, kozmetiklerde, gıda veya hayvan yemlerinde
kullanılmakta olan sunuş veya tasarım özellikleriyle karışıklığa yol
açabilecek şekilde
olamazlar.
c)
Halka sunulan veya satılan ve Ek-7'de yer alan Kısım II'deki belirli
tehlikeli müstahzarları içeren kaplar Ek-7'de yer alan Kısım-II'ye
uygun olarak çocukların açmasına dayanıklı kapatma aksamıyla ve/veya
dokunsal tehlike uyarıları ile donatılır.
(2)
Müstahzarların ambalajı tehlikeli eşyaların demiryolu, karayolu, iç
sular, deniz ya da hava yolu ile taşınmasına ilişkin gereklere uygun
olması durumunda, müstahzarların bu maddenin birinci fıkrasının (a),
(b) ve (c) bentlerinde belirtilen koşullara uygun olduğu kabul edilir.
Tehlikeli
müstahzarları içeren kaplarda çocuk kilidinin bulunması
MADDE
23 – (1) Halka sunulan veya satılan tehlikeli müstahzarları içeren
kaplar, kapasitelerine bakılmaksızın, Ek-7'de yer alan Kısım II'deki
durumlarda çocukların açmasına dayanıklı kapatma aksamını haiz olur.
ALTINCI BÖLÜM
Tehlikeli Maddelerin ve
Müstahzarların Etiketlenmesi
Tehlikeli
maddelerin etiketlenmesi
MADDE
24 – (1) Tehlikeli maddeler, ambalajlarının üzerinde yer alacak
etikette aşağıdaki bilgiler, açık, okunabilir ve silinemez şekilde yer
almadıkça piyasaya arz edilemez:
a)
Maddenin adı, o maddeye Ek-2'de tahsis edilen şekilde olmalıdır. Madde
Ek-2'de yer almıyorsa, uluslararası düzeyde kabul edilmiş adı verilir.
b)
Maddenin piyasaya arzından sorumlu üretici, ithalatçı ya da dağıtıcının
adı, telefon numarası ve tam adresi yer alır.
c)
Tehlike sembolleri ve varsa tehlike işareti yer alır. Tehlike
sembollerinin tasarımı ve tehlike işaretinin metni Ek-4'e uygun
olmalıdır. Tehlike sembolleri, turuncu zemin üzerine siyah baskı ile
verilir. Ek-2'de henüz yer almayan tehlikeli maddeler için tehlike
sembolleri ve tehlike işaretleri, Ek-1 hükümlerine göre belirlenir.
Maddeye birden fazla tehlike sembolü verildiğinde:
1)
Ek-2'de aksi belirtilmiyorsa, T sembolünü gösterme zorunluluğunun
bulunduğu durumlarda, C sembolünü ve X sembolünü kullanma zorunluluğu
yoktur.
2) C
sembolünü gösterme zorunluluğunun bulunduğu durumlarda, X sembolünü
kullanma zorunluluğu yoktur.
3) E
sembolünü gösterme zorunluluğunun bulunduğu durumlarda, F sembolünü ve
O sembolünü kullanma zorunluluğu yoktur.
ç)
Maddenin kullanılmasının yol açtığı tehlikelerden doğan özel risklere
işaret eden, Ek-2 hükümlerine uygun standart risk-R ibareleri yer alır.
Her madde için kullanılacak R ibareleri Ek-5'de belirtildiği gibidir.
Ek-2'de yer almayan tehlikeli maddeler için R ibaresi Ek-1'de yer alan
kurallara göre belirlenir.
d)
Tehlikeli maddenin güvenli kullanımı ile ilgili Ek-2'de yer alan
standart güvenlik-S ibareleri yer alır. Her madde için kullanılacak S
ibareleri Ek-6'da yer almaktadır. Ek-2'de yer almayan tehlikeli
maddeler için, kullanılacak S ibareleri, Ek-1'de yer alan kurallara
uygun olarak belirlenir.
e)
EINECS'den ya da ELINCS'den alınmış, EC ve CAS numarası yer alır.
Ayrıca Ek-2'de yer alan tehlikeli maddeler için etikette "EC Etiketi"
ibaresi de konur.
(2)
Ambalajın içeriği 125 ml'den fazla değilse, "tahriş edici", "kolay
alevlenir", "alevlenir" ve "oksitleyici" maddeler için R ibareleri ve S
ibarelerinin kullanılması gerekmez. Bu durum, aynı hacimdeki halka
perakende satışı yapılmayan "zararlı" maddeler için de geçerlidir.
(3)
"Toksik değildir", "zararsızdır", "kirletici değildir", "ekolojiktir"
gibi ifadeler, bu Yönetmelik kapsamındaki herhangi bir tehlikeli
maddenin ambalajı veya etiketi üzerinde yer almaz.
Tehlikeli
maddelerin etiketleme koşulları
MADDE
25 – (1) Tehlikeli maddelerin etiketlenmesinde aşağıdaki koşullara
uyulur:
a)
Etiket, ambalajın bir veya birkaç yüzüne, ambalaj normal konumundayken
üzerindeki bilgiler yatay olarak okunabilecek şekilde sıkıca
yapıştırılır. Ambalaj kaplarının hacimlerine göre etiketin boyutları
aşağıda yer aldığı şekildedir:
|--------------------------------|--------------------------------|
| Ambalajın
Kapasitesi |
Boyutları (milimetre olarak) |
|--------------------------------|--------------------------------|
| 3 litreyi
aşmayanlar |
mümkünse, en az
52x74 |
|--------------------------------|--------------------------------|
| 3 litreden büyük olan
ancak | en az
74x105 |
| 50 litreyi
aşmayanlar | |
|--------------------------------|--------------------------------|
| 50 litreden büyük olan
ancak | en az
105x148 |
| 500 litreyi
aşmayanlar | |
|--------------------------------|--------------------------------|
| 500 litreden
büyük |
En az
148x210 |
|--------------------------------|--------------------------------|
b)
İnsan sağlığına ve güvenliğine ilişkin gerekli bütün bilgiler ve
gerekli hallerde tamamlayıcı nitelikte bilgiler de etiket üzerinde yer
alır.
c)
24 üncü madde hükümlerindeki bilgiler, ambalajın kendi üzerinde
doğrudan ve açıkça yer alıyorsa, ayrıca etiket yapıştırılması gerekmez.
ç)
Etiketin rengi ve görünümü, tehlike sembolleri ile üzerinde yer aldığı
fon, açık olarak fark edilecek şekilde olur.
d)
Etikette bulunması gerekli bilgiler, fondan açıkça göze çarpacak ve
kolaylıkla okunabilecek büyüklükte ve aralıkta yazılır.
e)
Etikette bulunması gereken sembol, etiketin en az onda birini kaplamalı
ve 1 cm2'den küçük olamaz.
(2)
Etiket bilgilerine ilişkin özel hükümler, Ek-1'de yer almaktadır.
Etiketleme
koşullarının sağlanmış olduğu kabul edilen durumlar
MADDE
26 – (1) Bu Yönetmeliğin amaçları doğrultusunda,
a)
İçerisinde bir ya da daha fazla ambalaj bulunan bir dış ambalaj olması
durumunda;
1)
Dış ambalaj, tehlikeli maddelerin nakliyesi hakkındaki uluslararası
taşımacılık kurallarına uygun olarak etiketlenmişse,
2)
İç ambalaj ya da ambalajlar bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak
etiketlenmişse,
b)
Tek ambalaj olması durumunda;
1)
Ambalaj, tehlikeli maddelerin ilgili uluslararası taşımacılık
kurallarına ve 24 üncü maddenin birinci fıkrasının (a), (b), (ç), (d)
ve (e) bentleri hükümlerine uygun olarak etiketlenmişse,
2)
Taşınabilir gaz silindirleri gibi özel ambalaj tipleri için, Ek-1'de
belirtilen koşullar yerine getirilmişse
etiketleme
gereklerinin sağlandığı kabul edilir.
Tehlikeli
müstahzarların etiketlenmesi
MADDE
27 – (1) Tehlikeli müstahzarlar, ambalajlarının üzerindeki etiketler bu
maddenin tüm gereklerini ve Ek-10'da yer alan Bölüm A'nın ve Bölüm
B'nin hükümlerini sağlamadıkça piyasaya arz edilemez.
(2)
2 nci maddenin ikinci fıkrası ve Ek-10'da yer alan Bölüm B'nin ve Bölüm
C'nin hükümleri kapsamındaki tehlikeli müstahzarlar, ambalajlarının
üzerindeki etiketlerinde aşağıdaki bilgilerin açık ve okunabilir
şekilde bulunması şartıyla piyasaya arz edilir:
a)
Tehlikeli müstahzarın ticari adı veya müstahzarı piyasaya arz eden
tarafından verilen kimlik,
b)
Müstahzarın piyasaya arzından sorumlu ve Türkiye'de yerleşik olan
üretici, ithalatçı veya dağıtıcının adı, telefon numarası ve tam adresi,
c)
Ek-10'da yer alan Bölüm B'de ve Bölüm C'de belirtilen veriler.
(3)
Bitki koruma ürünleri için birinci ve ikinci fıkralarda yer alan
gereklere ilave olarak "İnsan ve çevre sağlığı üzerine riskleri önlemek
için, kullanım talimatına uyunuz" ibaresi ve gereken diğer bilgiler yer
alır.
Tehlikeli
müstahzarlar için etiket bilgileri
MADDE
28 – (1) Aşağıdaki bilgiler açık, okunaklı ve silinmeyecek bir şekilde
her ambalajda bulunur:
a)
Tehlikeli müstahzarın ticari adı veya tehlikeli müstahzarı piyasaya arz
edenin verdiği adı,
b)
Müstahzarın piyasaya arzından sorumlu ve Türkiye'de yerleşik olan
üretici, ithalatçı veya dağıtıcının adı, telefon numarası ve tam adresi,
c)
Tehlikeli müstahzarın içinde bulunan madde veya maddelerin kimyasal
adları,
ç)
Tehlike sembolleri ve tehlike işaretleri,
d)
Risk-R ibareleri,
e)
Güvenlik-S ibareleri.
(2)
Müstahzarı oluşturan madde veya maddelerin kimyasal adları, etiketin
üzerine aşağıda verilen kurallara uygun olarak yazılır:
a)
18 inci maddeye göre T+, T, Xn olarak sınıflandırılan tehlikeli
müstahzarlarla ilgili olarak, Ek-2'de veya Ek-8'de yer alan Bölüm B'de
belirtilen en düşük konsantrasyon sınırına eşit veya daha büyük
konsantrasyonda bulunan ve T+, T, Xn olarak sınıflandırılan maddeler.
b)
18 inci maddeye göre C olarak sınıflandırılan müstahzarlarla ilgili
olarak, Ek-2'de veya Ek-8'de yer alan Bölüm B'de belirtilen en düşük
konsantrasyon sınırına eşit veya daha büyük konsantrasyonlarda bulunan
ve C olarak sınıflandırılan maddeler.
c)
Müstahzarın aşağıdaki tehlike kategorilerinden biri veya daha
fazlasında sınıflandırılmasına yol açan maddelerin adları etikette
belirtilir:
1)
Kanserojen kategori 1, 2 veya 3,
2)
Mutajen kategori 1, 2 veya 3,
3)
Üreme sistemine toksik kategori 1, 2 veya 3,
4)
Tek maruziyetten sonra öldürücü olmayan etkilerden dolayı çok toksik,
toksik ya da zararlı,
5)
Tekrarlanan veya uzun süreli maruziyetten sonra şiddetli etkilerden
dolayı toksik veya zararlı,
6)
Hassaslaştırıcı maddeler.
ç)
Müstahzarın, aşağıdaki tehlike kategorilerinden biri veya daha
fazlasında sınıflandırılmasına yol açan herhangi bir maddenin adının bu
fıkranın (a), (b) ve (c) bentlerindeki hükümlere göre belirtilmesinin
gerektiği durumlar dışında, söz konusu maddenin adı, etikette yer
almayabilir:
1)
Patlayıcı,
2)
Oksitleyici,
3)
Çok kolay alevlenir,
4)
Kolay alevlenir,
5)
Alevlenir,
6)
Tahriş edici,
7)
Çevre için tehlikeli.
d)
Müstahzarın tehlikeli olarak sınıflandırılmasında ve ilgili risk
ibarelerinin seçiminde etkili olan ve insan sağlığına yönelik önemli
tehlikelere neden olan maddelerin belirtilmesi için, en fazla dört
maddenin kimyasal adının yazılması yeterlidir. Tehlikeli müstahzarı
oluşturan maddelerin sayısı nedeniyle gerekirse dörtten fazla kimyasal
ad kullanılabilir.
(3)
Müstahzarın kullanılmasına ilişkin olarak, tehlikeli müstahzarların,
birinci fıkranın (ç) bendinde yer alan tehlike sembolleri ve işaretleri
ile etiketlenmesi, Ek-1 ve Ek-4 hükümlerine göre ve 17 nci maddenin
üçüncü fıkrası ve Ek-8 ile Ek-9 hükümlerine uygun olarak yapılan
tehlike değerlendirmesinin sonuçlarına göre yapılır. Müstahzara birden
fazla tehlike sembolü verilmesi gerekiyorsa, sembolün uygulanmasında
aşağıdaki kurallara uyulur:
a)
Ek-2'de aksi belirtilmemişse, T sembolünün yazılması gerekir. C ve X
sembolünü kullanma zorunluluğu yoktur.
b) C
sembolünün yazılmasının zorunlu olduğu durumlarda, X sembolünü kullanma
zorunluluğu yoktur.
c) E
sembolünün yazılmasının zorunlu olduğu durumlarda, F ve O sembolünü
kullanma zorunluluğu yoktur.
ç)
Xn sembolünün yazılmasının zorunlu olduğu durumlarda, Xi sembolünün de
yazılması uygulayıcının isteğine bağlıdır.
d)
Tehlike sembolleri, turuncu zemin üzerine siyah baskı ile verilir.
(4)
Birinci fıkrada belirtilen risk ibareleri, Ek-1 ve Ek-5 hükümlerine
uygun olmalıdır. R ibareleri, 17 nci maddenin üçüncü fıkrası ve Ek-8
ile Ek-9'da yer alan tehlike özelliklerinin değerlendirilmesinin
sonuçlarına göre belirlenir. Riskleri ifade etmek için en fazla altı R
ibaresi kullanılır. Bu amaç doğrultusunda, Ek-5'de yer alan ibarelerin
kombinasyonları, tek ibare olarak kabul edilir. Müstahzar, birden fazla
tehlike kategorisinde yer alıyorsa, standart ibarelerin, müstahzarla
ilgili bütün ana tehlikeleri kapsaması şarttır. Gerektiğinde, altıdan
fazla R ibaresi kullanılabilir. Üçüncü fıkranın (c) bendinde geçen
işaretlerin kullanılması gerekiyorsa "çok kolay alevlenir" veya "kolay
alevlenir" özelliklerine ilişkin standart ibarelerin kullanılmasına
gerek yoktur.
(5)
Tehlikeli müstahzarların birinci fıkranın (e) bendinde yer alan
güvenlik ibareleri ile etiketlenmesi, Ek-1 ve Ek-6 hükümlerine uygun
olarak yapılır. S ibareleri, 17 nci maddenin üçüncü fıkrası ve Ek-8 ile
Ek-9 hükümlerine göre yapılan tehlike özelliklerinin değerlendirilmesi
sonuçlarına göre belirlenir. En uygun güvenlik ibarelerini ifade etmek
için, en fazla altı S ibaresi kullanılır. Bu amaç doğrultusunda,
Ek-6'da yer alan ibarelerin kombinasyonları, tek ibare olarak kabul
edilir. Gerektiğinde, altıdan fazla S ibaresi kullanılabilir. Tehlikeli
müstahzarın kullanımına ilişkin uyarıların, etikette veya ambalajın
kendi üzerinde verilmesinin fiziksel olarak mümkün olmadığı hallerde,
güvenlik ibareleri, ürünle birlikte bir prospektüste verilir.
(6)
19 uncu madde kapsamında tehlikeli olarak sınıflandırılan bazı
müstahzarlarla ilgili olarak, çevresel etkilerinde azalma olabileceği
gösterilebilirse, bu maddenin üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralarında
azaltma yapılarak, çevresel etiketlemeye dair bazı muafiyetler veya
çevresel etiketleme ile ilgili belirli hükümlerde muafiyetler, 20 nci
maddede belirtilen usule göre belirlenebilir. Bu muafiyetler veya
belirli hükümler, Ek-10'da yer alan Bölüm A'da veya Bölüm B'de
tanımlanmakta ve sıralanmaktadır.
Küçük
ambalajlarda tehlike sembollerinin kullanılması
MADDE
29 – (1) Ambalajın hacmi 125 ml'yi aşmıyorsa:
a)
R41 ile belirtilenler veya N sembolü ile gösterilip "çevre için
zararlı" olanlar hariç, "kolay alevlenir", "oksitleyici" ve "tahriş
edici" olarak sınıflandırılan tehlikeli müstahzarlar için R veya S
ibaresinin kullanılması gerekmez,
b)
"Alevlenir" veya N sembolü ile gösterilmemiş "çevre için tehlikeli"
olarak sınıflandırılan müstahzarlar için R ibaresinin kullanılması
gerekir. S ibaresinin kullanılması gerekmez.
Tehlikeli
müstahzarların etiketinde ve ambalajında yer alamayacak hususlar
MADDE
30 – (1) "Toksik değildir", "zararsızdır", "kirletici değildir",
"ekolojiktir" gibi, müstahzarın tehlikesiz olduğunu göstermeyi
amaçlayan ifadeler veya müstahzarın tehlikelerinin önemsenmemesine yol
açabilecek diğer ifadeler, bu Yönetmelik kapsamındaki herhangi bir
tehlikeli müstahzarın ambalajı veya etiketi üzerinde yer almaz.
Tehlikeli
müstahzarlar için etiketleme koşullarının uygulanması
MADDE
31 – (1) Tehlikeli müstahzarlar için etiketleme koşullarının uygulanması
a)
27 nci, 28 inci, 29 uncu ve 30 uncu madde hükümlerinde belirtilen
bilgilerin etikette belirtildiği hallerde, bu etiket, ambalajın bir
veya daha çok yüzünde, ambalaj normal konumdayken okunabilecek şekilde
sabitlenmiş olmalıdır. Ambalaj kaplarının hacimlerine göre etiketin
boyutları aşağıda yer aldığı şekilde olmalıdır. Etiket, sadece bu
Yönetmelik çerçevesinde istenen bilgileri ve gerekiyorsa tamamlayıcı
sağlık ve güvenlik bilgilerini içerir.
|--------------------------------|--------------------------------|
| Ambalajın
Kapasitesi |
Boyutları (milimetre olarak) |
|--------------------------------|--------------------------------|
| 3 litreyi
aşmayanlar |
mümkünse, en az
52x74 |
|--------------------------------|--------------------------------|
| 3 litreden büyük olan
ancak | en az
74x105 |
| 50 litreyi
aşmayanlar | |
|--------------------------------|--------------------------------|
| 50 litreden büyük olan
ancak | en az
105x148 |
| 500 litreyi
aşmayanlar | |
|--------------------------------|--------------------------------|
| 500 litreden
büyük |
En az
148x210 |
|--------------------------------|--------------------------------|
b)
27 nci, 28 inci, 29 uncu ve 30 uncu madde hükümlerinde istenilen
bilgiler, (a) bendi hükümlerine göre ambalajın kendi üzerinde açık bir
şekilde belirtilmişse, etiket kullanılmasına gerek yoktur.
c)
Etiketin veya (b) bendinde belirtilen halde ambalajın rengi ve
görünümü, tehlike sembollerinin üzerinde bulunduğu fondan açıkça ayırt
edilebilecek şekilde olur.
ç)
27 nci, 28 inci, 29 uncu ve 30 uncu madde hükümlerine göre etikette
bulunması gereken bilgiler üzerinde bulunduğu zeminden kolayca ayırt
edilebilir biçimde tasarlanır ve yazılar, Ek-1 hükümlerine göre
okunabilir şekilde yeterli büyüklükte ve aralıkta yazılır.
(2)
Bu Yönetmeliğin amaçları doğrultusunda,
a)
İçerisinde bir veya daha fazla ambalaj bulunan dış ambalaj olması
durumunda;
1)
Dış ambalaj, tehlikeli maddelerin nakliyesi hakkındaki uluslararası
taşımacılık kurallarına uygun şekilde etiketlenmişse,
2)
İç ambalaj ya da ambalajlar bu Yönetmelik hükümlerine göre
etiketlenmişse,
b)
Tek ambalaj olması durumunda:
1)
Ambalaj, tehlikeli mallara ilişkin uluslararası taşımacılık kurallarına
göre ve 27 nci maddenin ikinci fıkrası ve 28 inci maddenin birinci
fıkrasının (a) ve (b) bentleri ile ikinci, dördüncü ve beşinci fıkrası
hükümlerine göre etiketlenmişse; 19 uncu madde hükümlerine göre
sınıflandırılmış tehlikeli müstahzarlar için belirtilmesi gereken
bilgiler, etiket üzerinde belirtilmemişse, 28 inci maddenin üçüncü
fıkrası hükümleri de uygulanır.
2)
Taşınabilir gaz silindirleri gibi, özel tip ambalajlar için, Ek-1'de
belirtilen koşullar yerine getirilmişse,
etiketleme
gereklerinin sağlandığı kabul edilir.
Etiketin
dili
MADDE
32 – (1) Piyasaya arz edilecek tehlikeli maddelerin ve müstahzarların
etiketleri Türkçe hazırlanır. Tehlikeli maddelerin ve müstahzarların
ihracatında, etiket, ihracatın yapılacağı ülkenin resmi dilinde veya
dillerinde hazırlanır.
YEDİNCİ BÖLÜM
Ambalajlama ve
Etiketleme Koşullarından İstisnalar
Tehlikeli
maddelerin etiketlenmesi ve ambalajlanmasındaki istisnalar
MADDE
33 – (1) Tehlikeli maddelerin ambalajlanması ve etiketlenmesindeki
istisnalar aşağıdaki gibidir:
a)
Ambalaj, etiketleme için çok küçükse ya da etiketlemeye uygun değilse,
etiketleme başka uygun yollarla yapılabilir.
b)
"Patlayıcı", "çok toksik" ya da "toksik" olarak sınıflandırılmamış
tehlikeli maddelerin ambalajlarının, bu maddelerin elleçleme sürecinde
yer alan veya almayan kişiler için herhangi bir tehlike oluşturmayacak
kadar küçük miktarlar içermesi durumunda etiketlenmeyebilir veya uygun
başka bir şekilde etiketlenebilir.
c)
Tehlikeli maddelerin ambalajları etiketlenmeye elverişli olmayacak
kadar küçükse ve bu maddelerin elleçleme sürecinde yer alan veya
almayan kişiler için herhangi bir tehlike oluşturmuyorsa, "patlayıcı",
"çok toksik" ya da "toksik" olarak sınıflandırılmış tehlikeli
maddelerin ambalajları uygun başka bir şekilde etiketlenebilir.
(2)
Bu istisnai durumlarda, tehlike sembolleri, risk ibareleri ya da
güvenlik ibareleri, bu Yönetmelikte belirtilenlerden farklı biçimde
kullanılamaz.
(3)
Birinci fıkrada yer alan istisnai hükümler çerçevesindeki uygulamalar
Çevre ve Orman Bakanlığının yazılı onayına tabidir. Çevre ve Orman
Bakanlığı birinci fıkrada belirtilen durumlarda Avrupa Birliği
Komisyonuna bilgi verir.
Tehlikeli
müstahzarların etiketlenmesi ve ambalajlanmasındaki istisnalar
MADDE
34 – (1) 17 nci, 18 inci veya 19 uncu maddeleri uyarınca tehlikeli
olarak belirlense dahi Ek-1'de yer alan Başlık 9.3'te belirtilen
tehlikeli müstahzarların, piyasaya arz edildikleri haliyle,
fiziko-kimyasal özelliklerinden kaynaklanan herhangi bir risk ya da
insan sağlığı veya çevre açısından herhangi bir risk yaratması söz
konusu değil ise bu müstahzarlar için 20 nci, 22 nci, 23 üncü, 27 nci,
28 inci, 29 uncu, 30 uncu, 31 inci ve 32 nci madde hükümleri uygulanmaz.
(2)
Ambalaj çok küçükse veya 31 inci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b)
bentlerine göre etiketlemeye elverişli değilse, 27 nci, 28 inci, 29
uncu ve 30 uncu madde hükümlerine göre gereken etiketleme başka uygun
yollarla yapılabilir.
(3)
"Zararlı", "çok kolay alevlenir", "kolay alevlenir", "alevlenir",
"tahriş edici" veya "oksitleyici" olarak sınıflandırılmış tehlikeli
müstahzarların ambalajlarının, bu müstahzarların elleçleme sürecinde
yer alan veya almayan kişiler için herhangi bir tehlike oluşturmayacak
kadar küçük miktarlar içermesi halinde, 27 nci, 28 inci, 29 uncu, 30
uncu, 31 inci ve 32 nci madde hükümlerinde istisnaya gidilerek,
etiketlenmeyebilir veya uygun başka bir şekilde etiketlenebilir.
(4)
19 uncu maddeye göre sınıflandırılan tehlikeli müstahzarların
ambalajlarının, bu müstahzarların elleçleme sürecinde yer alan veya
almayan kişiler için herhangi bir tehlike oluşturmayacak kadar küçük
miktarlar içermesi durumunda, 27 nci, 28 inci, 29 uncu, 30 uncu, 31
inci ve 32 nci madde hükümlerinde istisnaya gidilerek,
etiketlenmeyebilir veya başka bir şekilde etiketlenebilir.
(5)
Üçüncü ve dördüncü fıkralarda belirtilmeyen tehlikeli müstahzarların
ambalajları, 27 nci, 28 inci, 29 uncu, 30 uncu, 31 inci ve 32 nci madde
hükümlerine göre etiketlemeye elvermeyecek kadar küçükse ve bu
müstahzarların elleçleme sürecinde yer alan veya almayan kişiler için
herhangi bir tehlike yaratmıyorsa, 27 nci, 28 inci, 29 uncu, 30 uncu,
31 inci ve 32 nci madde hükümlerinde istisnaya gidilerek, başka bir
şekilde etiketlenebilir.
(6)
İkinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkra hükümlerinin uygulandığı
hallerde, tehlike sembolleri, R ve S ibareleri, bu Yönetmelikte
belirtilenlerden farklı biçimde kullanılamaz.
(7)
Çevre ve Orman Bakanlığı ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkra
hükümlerinde belirtilen durumlarda, Avrupa Birliği Komisyonu'na bilgi
verir.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
Reklam
Tehlikeli
maddeler hakkında reklam
MADDE
35 – (1) 5 inci maddede yer alan tehlike kategorilerinden bir veya daha
fazlasına dahil olan tehlikeli maddeler hakkında, ilgili tehlike
kategori veya kategorilerinden söz edilmeden herhangi bir reklam
yapılması yasaktır.
Tehlikeli
müstahzarların mesafeli sözleşme ile satılması
MADDE
36 – (1) Bu Yönetmelik hükümleri uyarınca tehlikeli olarak
sınıflandırılan müstahzar hakkında yapılan, halkın bu müstahzarla
ilgili etikette yer alan bilgileri bilmeden satış sözleşmesi yapmasına
olanak veren reklamlarda, etiket üzerinde belirtilen tehlike kategorisi
veya kategorilerinden söz edilmesi zorunludur.
(2)
Birinci fıkra hükümlerinin yerine getirilmesi için, taraflar, mesafeli
sözleşmelere ilişkin olarak 23/2/1995 tarihli ve 4077 sayılı
Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun hükümlerine uyarlar.
DOKUZUNCU BÖLÜM
Kimyasal Adların
Gizliliği
Kimyasal
adların gizliliği
MADDE
37 – (1) Müstahzarların piyasaya arzından sorumlu olan kişi,
a)
Risk ibaresi R41 olarak belirlenen "tahriş edici" maddeler hariç olmak
üzere diğer "tahriş edici" olarak sınıflandırılan maddelerin,
b)
Uzun süreli maruziyet sonrası insan sağlığı üzerine "zararlı" etki
gösteren maddeler hariç olmak üzere diğer "zararlı" olarak
sınıflandırılan maddelerin, kimyasal kimliğine ilişkin bilgilerin,
etiket veya güvenlik bilgi formunda açıkça yer almasının, kendi fikri
mülkiyet haklarının açıklanması bakımından sakıncalı olabilecek gizli
bilgiler içerdiğini düşünüyorsa, bu madde Ek-11'e göre, en önemli
fonksiyonel kimyasal grubunun adıyla veya alternatif bir adla
kullanılabilir. Söz konusu madde için maruziyet sınır değerleri
belirlenmişse, bu usul uygulanmaz.
(2)
Tehlikeli müstahzarı piyasaya arz eden kişi, birinci fıkrada belirtilen
tehlikeli maddelerin kimyasal adlarının gizli kalmamasının
sakıncalarını kanıtlamakla yükümlüdür.
(3)
Tehlikeli müstahzarı ilk kez piyasaya arz eden kişi, gizlilik
haklarının hüküm sürmesini istiyorsa, ilgili kuruluşa başvurarak,
birinci fıkra kapsamındaki maddeler için kullanacağı madde isimlerine
ilişkin referansların, etikette en önemli fonksiyonel kimyasal grubun
adıyla veya alternatif bir adla belirtilmesini talep eder.
(4)
Gizlilik başvurusu, Ek-11'e göre yapılır ve Ek-11'de yer alan Bölüm
A'da istenen bilgileri içerir.
(5)
Bununla beraber, ilgili kuruluş gerekli görürse, başvurunun
geçerliliğini değerlendirmek için, tehlikeli müstahzarı piyasaya arz
eden kişiden ilave bilgiler isteyebilir.
(6)
İlgili kuruluş, gizlilik başvurusunu aldıktan sonra on beş gün
içerisinde başvuruyu yapan kişiyi karar hakkında bilgilendirir.
(7)
Gizlilik başvurusunun kabulü, ilgili kuruluşun yazılı onayına tabidir.
Gizlilik başvurusunun ilgili kuruluş tarafından onaylanması halinde,
tehlikeli müstahzarı piyasaya arz etmekten sorumlu kişi, bu belgenin
bir nüshasını ürünü piyasaya arz etmek istediği Avrupa Birliği Üye
Devletinin yetkili merciine gönderir.
Koruma
maddesi
MADDE
38 – (1) İlgili kuruluş, bu Yönetmeliğin tüm koşullarını yerine
getirdiği kabul edilen maddenin, yeni bilgiler ışığında, artık geçerli
olmayan sınıflandırma, ambalajlama veya etiketleme nedeniyle insan
sağlığına ve çevreye yönelik tehlike oluşturduğunu düşünmesi için haklı
sebepleri varsa, bu maddeyi geçici olarak yeniden sınıflandırabilir. Bu
sınıflandırmaya uygun olarak etiketlenmemiş ve ambalajlanmamış maddenin
piyasaya arz edilmesini yasaklayabilir veya özel koşullara tabi
tutabilir.
(2)
İlgili kuruluş, bu Yönetmeliğin tüm koşullarını yerine getirdiği kabul
edilen müstahzarın, bu Yönetmeliğin hükümleriyle ilgili sebeplere
dayanarak insan sağlığına ve çevreye yönelik tehlike oluşturduğuna dair
haklı sebepleri varsa, müstahzarın piyasaya arz edilmesini
yasaklayabilir veya özel koşullara tabi tutabilir.
(3)
İlgili kuruluş, bu maddenin birinci ve ikinci fıkralardaki durumlar
hakkında Çevre ve Orman Bakanlığını bilgilendirir ve Avrupa Birliği
Komisyonunun bilgilendirilmesini temin eder.
ONUNCU BÖLÜM
Denetim ve Yaptırım
Denetim
MADDE
39 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerine ilişkin denetimler ilgili kuruluşlar
tarafından kendi mevzuatları çerçevesinde gerçekleştirilir.
ONBİRİNCİ BÖLÜM
Çeşitli
ve Son Hükümler
Yürürlükten
kaldırılan yönetmelik
MADDE
40 – (1) 11/7/1993 tarihli ve 21634 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak
yürürlüğe giren Tehlikeli Kimyasallar Yönetmeliği yürürlükten
kaldırılmıştır.
Yürürlük
MADDE
41 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinden itibaren bir yıl sonra
yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE
42 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Çevre ve Orman Bakanı, Sağlık Bakanı
ve Tarım ve Köyişleri Bakanı müştereken yürütür.
-------------o------------
Ek-1 TEHLİKELİ
MADDELERİN VE MÜSTAHZARLARIN SINIFLANDIRILMASI
VE
ETİKETLENMESİ İÇİN KRİTERLER
Ek-2 TEHLİKELİ
MADDELER LİSTESİ
Ek-3 BÖLÜM
A: FİZİKO-KİMYASAL ÖZELLİKLERİN BELİRLENMESİNDE
KULLANILAN
YÖNTEMLER
BÖLÜM
B: TOKSİSİTE VE DİĞER SAĞLIK ETKİLERİNİN TAYİNİ İÇİN
YÖNTEMLER
BÖLÜM
C: EKOTOKSİKOLOJİK VE ÇEVREYE ZARARLI ETKİLERİN TAYİNİ
İÇİN
YÖNTEMLER
Ek-4 TEHLİKELİ
MADDE VE MÜSTAHZARLARIN ETİKETLENMESİNDE
KULLANILACAK
TEHLİKE SEMBOL VE İŞARETLERİ
Ek-5 TEHLİKELİ
MADDE VE MÜSTAHZARLARA İLİŞKİN ÖZEL RİSK İBARELERİ
Ek-6 TEHLİKELİ
MADDE VE MÜSTAHZARLARA İLİŞKİN GÜVENLİK-S
İBARELERİ
Ek-7 HALKA
SUNULAN VEYA SATILAN MADDE VE MÜSTAHZARLARI İÇEREN
KAPLARA
İLİŞKİN ÖZEL HÜKÜMLER
Ek-8 MÜSTAHZARLARIN
İNSAN SAĞLIĞINA OLAN TEHLİKELERİNİN 18 NCİ
MADDEYE
UYGUN OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ İÇİN YÖNTEMLER
Ek-9 MÜSTAHZARLARIN
ÇEVREYE OLAN TEHLİKELERİNİN 19 NCU MADDEYE
UYGUN
OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ İÇİN YÖNTEMLER
Ek-10 BELİRLİ
MÜSTAHZARLARIN ETİKETLENMESİNE DAİR ÖZEL HÜKÜMLER
Ek-11 MADDENİN
KİMYASAL KİMLİĞİ İÇİN GİZLİLİK
----------o----------